Wondverzorging

Wondverzorging

De huid bestaat uit een aantal lagen: de opperhuid, de lederhuid en het onderhuids bindweefsel. De opperhuid vormt het contact met de buitenwereld. Bij een verwonding is de natuurlijke samenhang van de huid of het slijmvlies verbroken en de beschermende functie van de huid verminderd. De kans op ontstekingen neemt hierdoor toe.

Oorzaken

Er zijn veel soorten wonden die uiteenlopende oorzaken kunnen hebben. De meest voorkomende wonden zijn schaafwonden, snijwonden, scheurwonden en bijtwonden.

Wanneer moet je een arts raadplegen

Bij zeer ernstige verwondingen, zoals een slagaderlijke bloeding of een schotwond, dien je natuurlijk met grote spoed de hulp van een arts in te roepen.

Er kunnen bacteriën voorkomen in wonden die ontstaan door een beet van hond of kat of in wonden die in contact zijn geweest met straatvuil. De huisarts kan je dan met een tetanusinjectie voor een ontsteking behoeden. Ook bij moeilijk te verwijderen splinters en doorligwonden kun je het beste je huisarts raadplegen.

Wat kun je er zelf aan doen

Een wond geneest in drie fasen. In de eerste fase reageert het lichaam op letsel door een ontstekingsreactie. Deze gaat gepaard met roodheid, warmte, zwelling, pijn en bloedstolling. Na enkele dagen begint de tweede fase. Er ontstaat dan nieuw weefsel en de wond sluit zich. In de derde fase verkleint het wondoppervlak en wordt het litteken gevormd. Het proces van wondgenezing is afhankelijk van vele factoren.

Voordat je een wond behandelt, moet je jouw handen wassen en goed drogen. Indien nodig kun je jouw handen wassen met een ontsmettingsmiddel zoals Betadine of Sterilon. Middelen met jodium mogen niet gebruikt worden bij zwangere vrouwen. Bij een open of bloedende wond kun je het beste wegwerphandschoenen dragen.

Schoonmaken
Eventueel aanwezig straatvuil of glassplinters kunnen uit de wond worden verwijderd met een in alcohol ontsmette splinterpincet.

Een bloedende wond kun je het beste even laten 'doorbloeden' zodat deze wordt 'schoongespoeld'. Het bloed mag niet in de wond worden geveegd. Je kunt de wond ook schoonspoelen met leidingwater of een fysiologische zoutoplossing.

Kleine wonden kun je schoonspoelen met leidingwater of een fysiologische zoutoplossing, ontsmetten met een ontsmettingsmiddel en verbinden met een pleister of gaasje. Voor het reinigen en ontsmetten van kleine wondjes op moeilijk bereikbare plaatsen kun je het beste wattenstaafjes gebruiken.

Een schaafwond is een oppervlakkige wond die vaak een groot oppervlak beslaat en behoorlijk pijnlijk en branderig kan aanvoelen. Een schaafwond kun je schoonspoelen met water of een fysiologische zoutoplossing. Daarna kun je de wond ontsmetten en vervolgens droogdeppen met een gaasje of een schone theedoek. Indien nodig, bijvoorbeeld als er vuil in de wond kan komen, kan het wondje afgedekt worden met een vetgaasje, wondfolie of hydrocolloïd plak. Voor uitgebreide oppervlakkige wonden zijn er zogenaamde hydro-actieve plakken, hydrocolloïden en wondfolies verkrijgbaar.

Een snijwond kun je schoonspoelen met water of fysiologisch zout of deppen met een gaasje of een schone theedoek. Daarna kun je de wond ontsmetten.

Bloedende wonden kunnen afgedekt worden met een steriel gaasje, pleister of wondfolie. Grote, diepe of rafelige wonden binnen zes uur laten hechten.

Wondontsmetting

De huid beschermt ons lichaam tegen vuil en bacteriën. Als door een verwonding deze bescherming wegvalt, is het gevaar voor een ontsteking groot. Het is daarom zeer belangrijk dat de wond ontsmet wordt en schoon blijft.

Jodium is een bekende ontsmetter, die erg goed werkt, maar door intensieve prikkeling onprettig aanvoelt. Betadine-producten bevatten jodium in een speciale vorm. Dit werkt net zo goed als gewone jodium, maar prikt niet. Zowel jodium als Betadine hebben als nadeel dat ze vlekken in kleding en linnengoed veroorzaken. Deze vlekken kun je het beste met water verwijderen. Betadine is onder meer verkrijgbaar als oplossing, pleister, zalf en shampoo.

Men denkt vaak dat 'prikkende' jodium beter werkt dan niet prikkende jodium. Dit is onjuist: beide ontsmetten even sterk. Middelen die jodium bevatten mogen niet gebruikt worden bij zwangere vrouwen.

Sterilon tinctuur, huidspray en crème bevatten chloorhexidine en worden veel gebruikt bij schaafwonden. Sterilon heeft als nadeel dat het prikt in de wond, maar het veroorzaakt geen vlekken in kleding en linnengoed. Indien Sterilon met kleding of linnengoed in aanraking is geweest, mag je dit niet uitwassen met een chloorbevattend wasmiddel. Er kunnen dan bruine vlekken ontstaan, die niet meer te verwijderen zijn. Sterilon mag niet gelijktijdig met zeep worden gebruikt, want dit vermindert de werking.

Pincetten
Pincetten worden gebruikt bij het schoonmaken van wonden en het vastpakken van steriele verbandmaterialen. Voor het verwijderen van splinters kun je het beste een pincet met een scherpe, langwerpige en spits toelopende punt gebruiken.

Voor het verwijderen van teken kun je het best een speciale tekentang aanschaffen.

Wondbedekkers

Wondbedekkers worden gebruikt voor het afdekken van wonden en huidaandoeningen. Er zijn vele soorten wondbedekkers verkrijgbaar. We zetten de meest voorkomende voor u op een rijtje.

Verbandgazen
Een verbandgaas dient ter bedekking van een wond of als absorberend verband en is gemaakt van katoen of viscose. Verbandgaas is de meest simpele en goedkope wondbedekker en is goed te gebruiken in combinatie met zalven en reinigende vloeistoffen (bijvoorbeeld een ontsmettingsmiddel). Verbandgaas lijkt op een kompres,maar een kompres is dikker en neemt meer vocht op.

Een nadeel van katoenen gazen is dat ze aan de wond kunnen gaan kleven. 

De keuze voor een verbandgaas is afhankelijk van de toepassing en van de plaats en de grootte van de wond. Vraag voor de juiste keuze je Boots apotheek om advies.

Verbandwindsels
Verbandwindsels, ook wel zwachtels genoemd, kunnen onder andere gebruikt worden voor het vastzetten van gazen en kompressen.

Netverband
Een netverband is kous- of buisvormig en is bedoeld om verbandgaas op lichaamsdelen op de plaats te houden.

Hechtpleisters
Hechtpleisters kunnen gebruikt worden voor het vastzetten van verbandgazen. Ze hebben als nadeel dat ze snel kunnen loslaten. Er zijn diverse hechtpleisters voor een normale, gevoelige en zeer gevoelige huid. Daarin kun je kiezen tussen waterafstotende, elastische, scheurbare en transparante hechtpleisters. De keuze is afhankelijk van uw huidtype en van de te verbinden wond. Vraag voor de juiste keuze je Boots apotheek om advies.

Wondpleisters

Wondpleisters worden voornamelijk gebruikt bij schaafwonden, snijwondjes en kleine of oppervlakkige wondjes. Wondpleisters helpen vaak om wondvocht en bloed te absorberen en de wond tegen vuil, vocht en stoten te beschermen. Er zijn diverse soorten en maten wondpleisters, voor de normale of gevoelige huid, met daarin weer de keuze uit waterafstotend, elastisch of plastic.

De keuze van de pleister is afhankelijk van de aard en vorm van de wond. Let erop dat je een pleister kiest die de wond volledig afdekt. Vervang een pleister als hij vuil is, maar tenminste elke drie dagen. Pleisterresten kun je verwijderen met alcohol.

Verbandspray is een desinfecterende en bloedstelpende pleister, die als spray op de huid wordt gespoten. Vraag voor de juiste keuze je Boots apotheek om advies.

Verbandwatten
Gewone verbandwatten bestaan uit ontvet katoen en viscose. Ze hebben een vochtopnemend vermogen. Daardoor wordt het droog houden van het wondoppervlak bevorderd. Deze watten zijn niet geschikt voor het reinigen van wonden. Ze pluizen te veel, waardoor er haartjes in de wond kunnen achterblijven.

Vochtregulerende wondbedekkers
Naast traditionele wondbedekkers is er een nieuwe trend binnen de wondverzorging ontstaan: vochtregulerende wondbedekkers. Uitgangspunt hiervan is de gedachte dat een wond beter geneest in een vochtig wondmilieu. Het vochtige wondmilieu onder deze wondbedekkers zorgt voor een snelle wondgenezing met de minste pijn en de kleinste kans op littekenvorming. Ze hebben een betere hechting aan de huid, zodat bacteriën van buiten geen kans krijgen in contact te komen met de wond.

Er treedt zelden verkleving met de wond op, waardoor verwijderen van deze wondbedekkers geen problemen geeft. Ze kunnen over het algemeen enkele dagen blijven zitten. Vochtregulerende wondbedekkers zijn verkrijgbaar als hydro-actieve plakken, wondfolies en hydrocolloïden. Vraag je Boots apotheek welke wondbedekker voor jouw situatie het meest geschikt is.

In open wondjes kun je beter geen poeder gebruiken. Dit vertraagt de genezing en geeft bovendien kans op lelijke littekens.

Verbanddoos
Het is raadzaam om altijd een verbanddoos in huis te hebben, zodat je alledaagse wonden kunt verzorgen. Een verbandtrommel dient onder meer wond- en hechtpleisters, gazen, een ontsmettingsmiddel, een splinterpincet, een schaar en snelverband te bevatten.

Bij het gebruik maken van de site gaan we er vanuit dat je akkoord bent met de cookies.

Contact Boots webshop
  • Bel
  • Mail